Trước khi cầm đầu phái đoàn Hoa Kỳ lên đường đi Hà Nội đối thoại với Việt Nam về nhân quyền, Tân Phụ Tá Ngoại Trưởng Hoa Kỳ đă tham khảo ư kiến của người Mỹ gốc Việt.
Thể theo lời mời của ông David Kramer, Tân Phụ Tá Ngoại Trưởng Hoa Kỳ, một phái đoàn của TCQTYTCTNB gồm các BS Nguyễn Quốc Quân, Đỗ Minh Thiệu, Nguyễn Thể B́nh và ông Phạm Bội Hoàn, đă đến Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ vào lúc 2 giờ trưa ngày 20 tháng Năm, để thuyết tŕnh về Lộ Tŕnh 9 điểm của BS Nguyễn Đan Quế hầu dân chủ hóa Việt Nam một cách ôn ḥa, và thảo luận thêm một số vấn đề về cuộc đối thoại nhân quyền Mỹ - Việt sắp tới tại Hà Nội.
Hiện diện về phía Hoa Kỳ, ngoài ông Phụ Tá Ngoại Trưởng c̣n có các ông Michael Orona, Phó Gíam Đốc văn pḥng Dân Chủ, Nhân Quyền và Lao Động, và ông Brett blackshaw, Giám đốc văn pḥng Việt Mên Lào thuộc Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ.
Lộ tŕnh 9 điểm của BS Quế, tuy không xa lạ với các viên chức Bộ Ngoại Giao, cũng như bên Hội Đồng An Ninh Quốc Gia Hoa Kỳ, nhưng ông Phụ Tá Ngoại Trưởng mới nhận chức, nên BS Quân đă tŕnh bầy lại với ông trong phần mở đầu cuộc thảo luận.
BS Quân đă căn cứ vào các dữ kiện từ trong nước, tŕnh bầy rằng dân chúng Việt Nam ngày càng tin tưởng chế độ Cộng Sản sẽ bị đổ trong một tương lai không xa, v́ phải đối phó với nhiều vấn đề không thể giải quyết được, trong khi ḷng dân tăng gia bất măn v́ nạn tham nhũng, lạm phát, hố xa cách giầu nghèo, tệ nạn buôn bán phụ nữ, trẻ con. Nhất là gần đây đảng Cộng sản bị phơi bầy trước chứng cớ không thể chối căi là họ đă dâng hiến đất đai của tổ tiên cho ngoại bang.
Theo BS Quân, chế độ Hà Nội sẽ sụp đổ, và vấn đề đặt ra là cần phải sửa soạn cho một cuộc chuyển tiếp ôn ḥa và không đổ máu, tránh sáo trộn và Lộ tŕnh 9 điểm của BS Quế có thể được xử dụng để thực hiện một cuộc chuyển tiếp như thế. BS Quân đă tŕnh bầy cho ông Phụ Tá Ngoại Trưởng chi tiết lộ tŕnh, cũng như thời điểm thích hợp để thi hành các phần của lộ tŕnh này. Phái đoàn cũng thay nhau giải đáp các câu hỏi của ông tân Phụ Tá Ngoại Trưởng về lộ tŕnh.
Tiếp theo, BS Thể B́nh đă nhắc lại những điểm cần nêu lên trong cuộc đối thoại nhân quyền Mỹ - Việt tại Hà Nội ngày 29-5, mà BS Quân đă nêu lên với ông Phụ Tá Ngoại Trưởng trong buổi gặp gỡ riêng trước đây, vào ngày 5 tháng Năm gồm những điểm như sau:
1- Phái đoàn Hoa Kỳ không nên bỏ lỡ cơ hội thông báo cho Đảng Cộng Sản Việt Nam biết là người dân cũng như chính quyền Hoa Kỳ hỗ trợ một xă hội Việt Nam cởi mở hơn về dân chủ (Theo Công Luật số 103-258 ban hành bởi Tổng thống Hoa Kỳ ngày 25 tháng 5, năm 1994)
2- Nhân dân và chính quyền Hoa Kỳ cũng khuyến khích Đảng Cộng Sản Việt Nam có một khuôn mẫu và thời biểu cho cuộc bầu cử tự do và công bằng dưới sự bảo trợ của Liên Hiệp Quốc, để dân Việt Nam có thể tự chọn cho ḿnh một thể chế chính quyền.
3- Phóng thích ngay các tù nhân chính trị và các nhà lănh đạo tôn giáo bị cầm tù. Chúng ta không nên để cho Đảng Cộng Sản sử dụng tù chính trị để mặc cả với Hoa Kỳ. Hơn nữa, Đảng Cộng Sản không được xử tệ và cô lập cựu tù nhân chính trị, và phải phục hồi các quyền dân sự và chính trị cho họ.
4- Có hai quyền căn bản cực kỳ quan trọng và không thể thiếu cho công cuộc dân chủ hóa và phát triển Việt Nam, là: Tự do thông tin, và tự do phát biểu. Chúng tôi đề nghị Quốc Hội và Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ phối hợp với nhau để điều chỉnh hiện trạng thiếu một đường lối thông tin hai chiều giữa Hoa Kỳ và Việt Nam. Phái bộ Hoa Kỳ nên nhấn mạnh rằng Đảng Cộng Sản Việt Nam cần chấm dứt việc phá sóng chương tŕnh Việt ngữ đài Á châu tự do. Người dân Việt Nam phải dược in và phát hành các tác phẩm của ḿnh, cũng như được phát biểu những quan điểm có thể khác với quan điểm của Đảng Cộng Sản, miễn là bất bạo động. Đảng Cộng Sản phải chấm dứt việc ngăn chặn internet, cho phép mọi người dân Việt được tự do tiếp cận internet.
BS Thể B́nh cũng tŕnh bầy thêm một số đề nghị bổ túc cho những điểm cần nêu lên trong cuộc đối thoại nhân quyền Mỹ - Việt. Những đề nghị này liên quan đến vấn đề cải cách hệ thống luật pháp và giáo dục ở Việt Nam, và nên đ̣i hỏi cho giới công nhân quyền được điều đ́nh tập thể ( Collective bargaining), như là bước đầu tiên để tiến tới việc thành lập công đoàn độc lập.
BS Đỗ Minh Thịệu lưu ư ông Phụ Tá Tổng Trưởng là Việt Nam đang gặp khó khăn về kinh tế, và họ đang trông cậy vào Mỹ giúp đỡ họ trên rất nhiều địa hạt, điển h́nh như BS Thể B́nh vừa nêu lên trong lănh vực cải thiện hệ thống pháp luật, giáo dục... BS Thiệu đề nghị phái đoàn cần cứng rắn đ̣i hỏi Cộng Sản Hà Nội phải có những nhượng bộ cụ thể và kiểm chứng được.
Buổi thảo luận với ông Phụ Tá Ngoại Trưởng kéo dài một tiếng đồng hồ. Trước khi giă từ, BS Quân đại diện phái đoàn TCQTYTCTNB chúc ông Phụ Tá và phái đoàn đạt được thành qủa tốt đẹp trong cuộc đối thoại kỳ này, và mong ông sẽ thông báo kết qủa cho Cộng Đồng người Mỹ gốc Việt khi ông trở lại Thủ Đô Hoa Thịnh Đốn.
Tiếp theo buổi thảo luận, phái đoàn làm việc thêm một tiếng đồng hồ nữa với các ông Michael Orona và Brett Blackshaw về các chi tiết cho buổi đối thoại Mỹ -Việt ngày 29. Phái đoàn rời Bộ Ngoại Giao lúc 4 giờ chiều. Trước khi chia tay, phái đoàn đă trao cho hai ông Orona và Bklackshaw một danh sách đầy đủ về các tù nhân chính trị đang bị giam giữ tại Việt Nam, với sự lưu ư đặc biệt về trường hợp của Linh Mục Nguyễn Văn Lư, các Luật Sư Nguyễn Văn Đài, Lê Thị Công Nhân, và Bùi Kim Thành.
Nguyễn Văn Đài, Lê Thị Công Nhân, và Bùi Kim Thành.
Tưởng cũng nên nhắc lại, hai ngày sau buổi gặp gở trên, vào ngày 22 tháng Năm trong một buổi tiếp tân đặc biệt tại Bộ Ngoại Giao để vinh danh Đại Sứ Max Kampelman, nhà ngoại giao lăo thành đă phục vụ trên 50 chục năm tại Bộ Ngoại Giao và ông đă cầm đầu phái đoàn Mỹ điều đ́nh với Nga về vấn đề cắt giảm vũ khí hạt nhân dưới thời Tổng Thống Reagan BS Quân đă có dịp gặp Phó Ngoại Trưởng Mỹ John Negroponte và bà Thứ Trưởng Ngoại Giao Paula Dobriansky, đặc trách về dân chủ và các vấn đề toàn cầu. Nhân dịp này BS Quân đă tŕnh bầy với bà Thứ Trưởng về việc không có tự do xử dụng Internet ở Việt Nam và yêu cầu Bộ Ngoại Giao Mỹ làm áp lực để có tự do thông tin đặc biệt là tự do Internet ở Việt Nam. Bà Thứ Trưởng đă mời BS Quân cộng tác với Ủy Ban đặc nhiệm về tự do Internet được thành lập bởi NgoạI Trưởng Condoleza Rice để t́m phương cách giúp thực thi tự do xử dụng Internet tại Việt Nam.
